SANTUARIO
LA MADRE DEL NOSTRO LICHENE
L'ADOLORATA REGINA DI POLONIA

SCORRERE VERSO IL BASSO

Organy Bazyliki Licheńskiej

Spis treści:

Opis instrumentu

Organy bazyliki licheńskiej noszą imię św. Jana Pawła II. Są aktualnie największym zespołem organowym w Polsce i 4. co do wielkości w Europie. W rankingu światowym, pośród instrumentów sakralnych, plasują się na 10. miejscu.

Inspiracjami do stworzenia koncepcji brzmieniowej instrumentarium bazyliki Najświętszej Maryi Panny w Licheniu Starym przez prof. Andrzeja Chorosińskiego były:  projekt  Aristide’a  Cavaillé-Colla  z  1875  r.  wielkich  organów  dla  bazyliki  św. Piotra w Rzymie oraz pięć empor (chórów muzycznych) zaprojektowanych przez architekta  świątyni.  Twórcze  wykorzystanie  materiału  Aristide’a  Cavaillé-Colla,  wzbogacone  o  własne  przemyślenia  i  doświadczenia  z  projektowania  dyspozycji  innych organów przez prof. Chorosińskiego zaowocowały stworzeniem koncepcji przestrzennego rozmieszczenia sekcji brzmieniowej na pięciu emporach, które poprzez elektroniczną trakturę połączone zostały w zbiorczym, sześciomanuałowym stole gry umieszczonym w prezbiterium bazyliki. Budowy organów podjął się Zakład Organmistrzowski „Zych” z Wołomina.

Zespół organowy licheńskiej bazyliki składa się z pięciu części: organów głównych (południowych umieszczonych nad głównym wejściem do bazyliki), organów nawy zachodniej i wschodniej oraz dwóch pozytywów prezbiterialnych (mniejszych części umieszczonych po obu stronach prezbiterium). Organy zachodnie i południowe mogą być w pełni samodzielnymi instrumentami – posiadają własne stoły gry wbudowane w prospekty.

Sama główna część organów waży około 50 ton i ma 13,25 m wysokości. Tu zainstalowana jest piszczałka z cyny, która jest największą tego typu piszczałką organową w Polsce. Jej średnica wynosi 31cm, długość 783 cm, a waga około 150 kg. W organach głównych mieści się w sumie 6577 piszczałek. Wśród nich są także największe drewniane piszczałki licheńskiego zespołu organowego, należące do głosu pedałowego Subkontrabas 32′ (największa z nich mierzy 10 m). Łącząc w całość wszystkie części organów, otrzymujemy liczbę 12 323 piszczałek i 157 głosów realnych. Na uwagę zasługują unikalne w skali światowej stopy metali piszczałkowych zastosowane w organach bazyliki. Wskaźnik zawartości cyny dochodzi do aż 85-90%, co odpowiada za szlachetną i głęboką barwę dźwięku.

Instrument poświęcił 2 lipca 2007 bp Wiesław Mering, ówczesny biskup włocławski.

Wnętrze organów i strojenie instrumentu

Prezentacje organów

Organy bazyliki licheńskiej można usłyszeć podczas każdej Mszy Świętej oraz zaplanowanych koncertów. Ponadto, w wakacje odbywają się w bazylice prezentacje organowe, podczas których miłośnicy muzyki organowej mogą posłuchać dźwięków tego instrumentu. Przy stole gry zasiadają wówczas m.in. wychowankowie prof. Andrzej Chorosiński, który jest twórcą koncepcji brzmieniowej licheńskich organów. Muzycy są studentami i absolwentami polskich wyższych uczelni muzycznych. Podczas prezentacji wykonywane są utwory różnych epok oraz improwizacje, dzięki którym ukazywane są niezwykłe możliwości instrumentu.

Od września do października półgodzinne prezentacje
odbywają się według następującego porządku:

piątek: po Mszy św. odprawianej o godz. 12.00 i 19.00
sobota: po Mszy św. odprawianej o godz. 12.00 i 19.00
niedziela: godz. 14.00

 

"Spacer z przewodnikiem" - opowieść o organach bazyliki licheńskiej

Festiwal Muzyki Organowej

Od 2019 roku podczas Międzynarodowego Licheńskiego Festiwalu Muzyki Organowej „Basilica Sonans” licheńska świątynia w wakacyjne niedziele rozbrzmiewa dźwiękami największych organów w Polsce, co tydzień gromadząc nie tylko słuchaczy obecnych w kościele, ale także poprzez transmisje internetowe.

Nazwa Festiwalu – „Basilica Sonans” oznacza dosłownie „bazylika brzmiąca”, co nawiązuje do wypełniania całej licheńskiej bazyliki dźwiękami tutejszego imponującego instrumentarium.

– Matka Boża Licheńska jest patronką organistów – wyjaśniał genezę Festiwalu ks. Janusz Kumala MIC, kustosz sanktuarium. W czasie II wojny światowej to właśnie licheński organista ukrył cudowny obraz Matki Bożej przed niemieckimi nazistami i zniszczeniem.

Podczas festiwalowych recitali usłyszeć można utwory największych kompozytorów muzyki klasycznej m. in.: Johanna Sebastiana Bacha, Ferenca Liszta, Césara Francka, Josepha Haydna, Léona Boëllmanna, Wolfganga Amadeusza Mozarta, Fryderyka Chopina, Feliksa Nowowiejskiego, Karola Szymanowskiego czy Mieczysława Surzyńskiego.

W ciągu pierwszych pięciu edycji Festiwalu odbyło się w sumie 48 koncertów, podczas których wystąpiło 42 wykonawców z Polski, Niemiec, Szwajcarii, Francji, Włoch, Portugalii, Austrii, Litwy, Czech, Anglii, Belgii czy Watykanu a także Korei Południowej.

Koncerty odbywają się w wakacyjne niedziele o godz. 14.30.

Transmisje można śledzić w mediach sanktuaryjnych, a wstęp na koncerty jest bezpłatny.

Relacja z V Międzynarodowego Licheńskiego Festiwalu Muzyki Organowej „Basilica Sonans”.