SANKTUARIUM
MATKI BOŻEJ LICHEŃSKIEJ
BOLESNEJ KRÓLOWEJ POLSKI

PRZEWIŃ W DÓŁ

Nowa szopka betlejemska w licheńskiej bazylice

Szopka jest przedstawieniem betlejemskiej groty na tle domu. W centrum znajduje się scena narodzenia Pana Jezusa w Betlejem, czyli w domu chleba. I to jest główne przesłanie szopki: tym chlebem jest Jezus Chrystus, który przychodzi na świat, aby nas nakarmić.

Szopka betlejemska w Bazylice Matki Bożej Licheńskiej w Licheniu Starym, grudzień 2021 r.

„Centralnym punktem szopki jest oczywiście scena narodzenia Jezusa Chrystusa, bez której nie może się obyć żadna bożonarodzeniowa stajenka. Tuż przy Nowonarodzonym czuwają Maryja i Józef. Obecni są także pasterze i trzej mędrcy ze wschodu. Nie mogło oczywiście zabraknąć zwierząt – w licheńskiej szopce zobaczymy zatem owce, osła czy też wielbłąda naturalnych rozmiarów. Poza tym po prawej i lewej stronie można zobaczyć sceny z życia ówczesnych Żydów żyjących na terenie Palestyny: kobietę, która wypieka chleb; mamy inną kobietę, która przyszła do sadzawki po wodę; mamy w końcu pasterzy, którzy przysnęli w grocie, a których już za chwilę obudzi anioł obwieszczając im dobrą nowinę” – wylicza ks. Janusz Kumala MIC, kustosz licheńskiego sanktuarium, pomysłodawca i inicjator budowy nowej szopki.

Wśród innych elementów wystroju stanowiących integralną część kompozycji, są także kosze pełne owoców, drzewko pomarańczowe i owocujące drzewko oliwkowe, suszące się zioła i dzbany a także prawdziwe mace, które w czasach współczesnych Chrystusowi stanowiły główne źródło pokarmu dla ludzi.

W tym roku szopka w naszej bazylice ma nieco inną konwencję niż dotychczas. To jest przedstawienie betlejemskiej groty na tle domu. W centrum znajduje się scena narodzenia Pana Jezusa w Betlejem, czyli w domu chleba. I to jest główne przesłanie naszej szopki. Tym chlebem jest Jezus Chrystus, który przychodzi na świat, aby nas nakarmić

ks. Janusz Kumala MIC, 23 grudnia 2021 r.

Inspiracją do do powstania zupełnie nowej szopki były dwa elementy: pierwszym z nich było wirtualne zwiedzanie pewnej wioski pod Nazaretem, odtworzonej i przygotowanej dzięki pracy archeologów. W owej wiosce wiernie odtworzono wnętrza domostw, pracownię cieśli, warsztat tkacza, piec chlebowy i inne elementy życia ludzi z czasów bliskich Jezusowi Chrystusowi. Drugim były XIX-wieczne litografie wykonane według niezwykle pięknych akwarelowych szkiców i rysunków Davida Robertsa, który w latach 1838-1839 podróżował po Ziemi Świętej. Malarskie zapiski z tej podróży zostały wydane jako pojedyncze karty litograficzne w tece zatytułowanej „Ziemia Święta”. Zbiór owych kart znajduje się w Muzeum im. ks. Józefa Jarzębowskiego w Licheniu Starym.

Prace nad nową licheńską szopką trwały niemalże trzy lata. Głównym projektantem aranżacji przestrzeni był koniński artysta plastyk, Kazimierz Gmerek. Figury zostały sprowadzone z Filipin. W najwyższym punkcie licheńska szopka ma 6,40 m wysokości, w najszerszym – 26 m szerokości. Dzięki doskonałemu planowaniu i precyzji wykonania udało się wypełnić całą przestrzeń nawy zachodniej bazyliki, znajdującej się po lewej stronie od ołtarza, w której przygotowana została aranżacja.
Tradycja przygotowywania szopek sięga średniowiecza i wywodzi się ze zwyczaju odgrywania w kościołach, klasztorach i na rynkach miast misteriów, które niepiśmiennym i nieumiejącym czytać ludziom opowiadały historię zbawienia. Za twórcę przedstawień bożonarodzeniowych uważany jest św. Franciszek z Asyżu, który w 1223 r. w swojej pustelni w Greccio zaaranżował pierwszą szopkę. Do Polski zwyczaj jasełek przywędrował na przełomie XIV i XV w. Sama nazwa – jasełka – wywodzi się od staropolskiego słowa jasło, które oznaczało żłób.

Ksiądz kustosz zachęca pielgrzymów, aby w atmosferze betlejemskiego przedstawienia zadumali się przez chwilę nad tajemnicą wcielenia Syna Bożego. W zrozumieniu symboliki może pomóc List Apostolski Ojca Świętego Franciszka “Admirabile Signum” o znaczeniu i wartości żłóbka, napisany przez papieża dwa lata temu. List został wydrukowany ponownie i udostępniony w licheńskiej bazylice.
To bardzo piękna medytacja, która pomoże nie tylko w zrozumieniu symboliki żłóbka, ale także w głębszym przeżyciu narodzin Jezusa w Betlejem – mówi ks. Janusz Kumala.

- W sposób szczególny, począwszy od swego franciszkańskiego pochodzenia, żłóbek jest zachętą do "odczuwania", "dotknięcia" ubóstwa, które Syn Boży wybrał dla siebie w swoim wcieleniu. W ten sposób jest to pośrednio wezwanie do naśladowania Jego drogi pokory, ubóstwa, ogołocenia, która prowadzi od betlejemskiego żłóbka do krzyża. Jest to wezwanie, aby Go spotkać i miłosiernie Mu służyć w najbardziej potrzebujących braciach i siostrach.

Fragment z Listu Apostolskiego "Admirabile Signum" Ojca Świętego Franciszka, o znaczeniu i wartości żłóbka

Licheńską szopkę można odwiedzać w bazylice codziennie w godzinach funkcjonowania sanktuarium.

Podziel się wpisem

Udostępnij na facebook
Udostępnij na twitter
Udostępnij na linkedin
Udostępnij na pinterest
Udostępnij na print
Udostępnij na email
X